هنرمند هنرهای تجسمی: مجسمه سازی می تواند سریع‌تر، مقرون‌به‌صرفه‌تر و خلاقانه‌تر شود

ریحانه موسوی | شهرآرانیوز؛ در عصر حاضر، فناوری‌های نوین تحول گسترده‌ای در زمینه‌های هنری و صنعتی ایجاد کرده‌اند. یکی از این فناوری ها، «مجسمه سازی دیجیتال» است که به هنرمندان و طراحان امکان طراحی و ساخت فرم‌ها و اشکال سه بعدی با دقت و سرعت بالا را‌ می‌دهد. این روش نوین، علاوه بر امکان ساخت شکل‌های پیچیده و جزئی، فرایند ساخت مجسمه را سریع تر، مقرون به صرفه‌تر و خلاقانه‌تر می‌کند.

محمدحسین مأموریان، هنرمند مجسمه ساز و سازنده آثاری همچون مجسمه حکیم عمر خیام در بولوار خیام مشهد، مجسمه رستم و سهراب در آرامگاه فردوسی و سردیس جهان پهلوان تختی، کارگاهی در مؤسسه آموزش عالی شاندیز برگزار کرد. در این کارگاه، به صورت عملی روش مجسمه سازی دیجیتال را به دانشجویان آموزش داد تا زمینه مناسبی برای شناخت این فناوری در هنر معاصر فراهم شود.

این هنرمند در گفت‌و‌گو با شهرآرا به بررسی مفهوم، مزایا، کاربرد‌ها و چالش‌های «مجسمه سازی دیجیتال» پرداخت که در ادامه می‌خوانید.

مختصات هندسی در کامپیوتر، جایگزین گِل، گچ و چوب

مأموریان، با تجربه چند ساله در زمینه مجسمه سازی دیجیتال، بر اهمیت آشنایی دانشجویان با شیوه‌ها و روش‌های نوین تأکید کرد و گفت: آن‌ها باید بتوانند از روش‌های جدید برای خلق آثارشان استفاده کنند. «مجسمه سازی دیجیتال» تقریبا سی سال است که به دلیل پیشرفت‌های کامپیوتری در جهان رایج شده و علاوه بر هنرمندان بسیاری از پویانمایی سازان، تصویر سازان و فیلم سازان از آن استفاده می‌کنند.

این روش چندان پیچیده نیست و براساس قانون هندسه که هر نقطه یک مختصاتِ طول، عرض و ارتفاع دارد، اینجا نیز مجموعه نقاطی که یک حجم را تشکیل می‌دهند به جای اینکه ذرات گِل، گچ، چوب یا سنگ باشند، نقاطی هستند که هر یک مختصات هندسی دارند و در کامپیوتر می‌تواند آن مختصات را تغییر دهد و القایی از حجم مجازی در صفحه کامپیوتر ایجاد می‌شود.

وی درباره تنوع استفاده از نرم افزار‌ها در این عرصه گفت: «zbrush» (زیبراش)، یکی از قدیمی‌ترین و حرفه‌ای‌ترین آن هاست. بعد از آن نرم افزار‌هایی همچون «mudbox» (مودباکس) و «nomet» (نومت) هم در این زمینه کار می‌کنند و بسیاری از کاربران براساس نیاز خود آن‌ها را انتخاب می‌کنند.

مأموریان در پاسخ به این سؤال که چه مهارت‌هایی برای شخصی که‌ می‌خواهد در این حوزه فعالیت کند لازم است؟ توضیح داد: فردی که‌ می‌خواهد در این حوزه فعالیت کند باید دانش تاریخ هنری، قدرت بیان، شناخت فرم و آنچه که هنرمند نیاز دارد تا این اثر هنری را خلق کند داشته باشد. به علاوه دانش استفاده از نرم افزار را نیز بداند که چندان پیچیده نیست و مانند هر ابزار هنری دیگر است.

من تقریبا تلفیقی از مجسمه سازی سنتی و کلاسیک را انجام می‌دهم؛ در برخی موارد که نیاز است از مجسمه سازی دیجیتال نیز استفاده می‌کنم. معمولا برای آثاری با ابعاد بزرگ، کامپیوتر در اندازه گیری و مقیاس بندی‌ها کمک زیادی به ما می‌کند. مبحثی تحت عنوان «خطای پِرسپِکتیوی» داریم، یعنی وقتی چیزی بسیار بزرگ‌تر از ابعاد معمول است، چشم انسان دچار «خطای پرسپکتیوی» می‌شود، که آن را با استفاده از این نرم افزار‌ها بسیار کمتر می‌کنیم.

در ادامه حتما بخوانید گفت وگو با امیرمهدی وثوق، هنرمند مجسمه ساز و نقاش مشهدی | مشهد می تواند پایتخت هنر شهری ایران باشد

وی درباره کاربرد این روش در حوزه‌های دیگر اظهار کرد: برای دانشجویانی که در حوزه پویانمایی و تصویر سازی فعالیت دارند، بسیار خوب است تا بتوانند آثار خود را به صورت نهایی در این نرم افزار‌ها بسازند. همچنین دانشجویان رشته نقاشی و طراحی، به ویژه کسانی که‌ نمی‌خواهند چندان دست خود را به گل و گچ آلوده کنند و در محیط‌های کارگاهی راحت نیستند، فرصت خوبی برای شناخت حجم، فرم‌ها به صورت سه بعدی و درک بازی نور برروی حجم هاست.

برای مجسمه سازان نیز در اتود‌هایی که‌ می‌خواهند بزنند بسیار کاربردی است و قابلیت‌های اعجاب انگیزی دارد که در شیوه‌های سنتی چند روز زمان می‌برد تا بتوانند کاری انجام دهند، اما با این روش در چند دقیقه می‌توانند آن تغییراتی که‌ می‌خواهند روی مدل خود ایجاد کنند.

او که از ۹ سالگی به این هنر روی آورده و دانش آموخته مجسمه سازی از دانشکده هنر‌های زیبای دانشگاه تهران است، اولین چالش این کار در کشورمان را قیمت بالای سخت افزاری دانست و گفت: در این نرم افزار‌ها باید با قلم‌های نوری یا صفحات سینتیک کار شود، که آن هم بسیار گران است. امیدوارم شرایطی فراهم شود که دانشجویان ما نیز بتوانند این سخت افزار را تهیه کنند یا دانشگاه‌ها آن را در اختیارشان قرار دهند و این شیوه هنری را نیز تجربه کنند.